Παγκόσμια Ημέρα για την Υγιεινή των Χεριών 2018

Αξιότιμοι συνάδελφοι,

Το 2018 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει αφιερώσει την Παγκόσμια Ημέρα για την Υγιεινή των Χεριών στην Πρόληψη της Σήψης. Υπολογίζεται ότι διεθνώς 30.000.000 άνθρωποι εμφανίζουν σήψη κάθε χρόνο. Οι λοιμώξεις που σχετίζονται με την ιατρονοσηλευτική φροντίδα (Λοιμώξεις Συνδεόμενες με Χώρους Παροχής Υγείας – ΛΣΧΠΥ) αποτελούν ένα βασικό αίτιο της σήψης και πλήττουν συχνότερα ευπαθείς ασθενείς, ενώ σε σημαντικό ποσοστό προκαλούνται από ανθεκτικά στα αντιβιοτικά βακτήρια.

Στη χώρα μας τα συχνότερα παθογόνα που απομονώνονται ως αίτια ΛΣΧΠΥ (Acinetobacter, Pseudomonas, Klebsiella) σε ποσοστό >50% είναι ανθεκτικά στα περισσότερα διαθέσιμα αντιβιοτικά.

Τα σημαντικότερα μέτρα πρόληψης για τη σήψη είναι όλα εκείνα τα μέτρα που στοχεύουν στην πρόληψη των νοσοκομειακών λοιμώξεων και στον περιορισμό της διασποράς της μικροβιακής αντοχής:

1ο Μέτρα που ανακόπτουν τον κύκλο της διασποράς στο νοσοκομειακό περιβάλλον και την επιμόλυνση των άψυχων επιφανειών και του ιατρικού εξοπλισμού. Το περιβάλλον του νοσοκομείου επιμολύνεται και φέρει ένα σημαντικό φορτίο παθογόνων μικροοργανισμών, το οποίο επιμολύνει με τη σειρά του κυρίως μέσα από τα χέρια του προσωπικού περαιτέρω το περιβάλλον και τους ασθενείς. Η εφαρμογή της ΥΧ περιορίζει την επιμόλυνση του περιβάλλοντος και τη διασπορά των μικροοργανισμών.

2ο Μέτρα που προλαμβάνουν τον αποικισμό των ασθενών από νοσοκομειακά παθογόνα και ιδιαίτερα από πολυανθεκτικά βακτήρια. Επισημαίνεται ότι ο αποικισμός του ασθενή συχνά προηγείται της λοίμωξης. Οι αποικισμένοι ασθενείς δεν εμφανίζουν συμπτώματα και αποτελούν πηγές διασποράς των παθογόνων όταν δεν εφαρμόζονται τα απαραίτητα μέτρα υγιεινής. Επιπλέον, επειδή δεν είναι εφικτό να ελέγχονται οι αποικισμοί όλων των νοσηλευομένων ασθενών, η Υγιεινή των Χεριών είναι το μόνο μέτρο που διαθέτουμε για την πρόληψη της μετάδοσης των νοσοκομειακών παθογόνων από ασυμπτωματικούς φορείς.

3ο Μέτρα που μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο λοίμωξης που συνδέεται με την φροντίδα του ασθενή. Οι λοιμώξεις που συνδέονται με την φροντίδα των ασθενών οφείλονται κυρίως σε παρεμβατικούς χειρισμούς (τοποθέτηση και χειρισμό καθετήρων, τραχειοσωλήνα, χειρουργικού τραύματος) απαιτούν την εφαρμογή δέσμης ειδικών μέτρων πρόληψης, ώστε να αποφευχθεί η μεταφορά παθογόνων μικροοργανισμών από το περιβάλλον ή από τη χλωρίδα του ασθενή στην κυκλοφορία του. Η αποιελεσματικότηχα των μέτρων αυτών εξαρτάται από την σωστή εφαρμογή της Υγιεινής των Χεριών.

Οι τρεις παραπάνω βασικοί στόχοι στον έλεγχο των λοιμώξεων απαιτούν ως βασική προϋπόθεση την εφαρμογή της Υγιεινής των Χεριών στην καθημερινή κλινική πρακτική από όλο το προσωπικό του νοσοκομείου.

Η εφαρμογή της Υγιεινής των Χεριών είναι αναγκαία, απλή και τεκμηριωμένη με πολλές μελέτες διεθνώς αλλά όχι εύκολη στην καθημερινή εφαρμογή της. Κι αυτό, γιατί απαιτείται από τους επαγγελματίες υγείας η πολλαπλή εφαρμογή της σε καθημερινή βάση και σε συγκεκριμένες στιγμές – τα 5 βήματα του ΠΟΥ. Για να ενσωματωθεί η Υγιεινή των Χεριών την κλινική πραγματικότητα των επαγγελματιών υγείας θα πρέπει να αλλάξει τόσο η κουλτούρα του οργανισμού – νοσοκομείου όσο και του προσωπικού.

Το Γραφείο Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και Μικροβιακής Αντοχής του ΚΕΕΛΠΝΟ, προωθεί τη συγκρότηση του πρώτου πανελλήνιου δικτύου για επαγγελματίες υγείας νοσοκομείων με στόχο την ευρεία διάδοση της σημασίας της εφαρμογής της Υγιεινής των Χεριών.

Οι επαγγελματίες υγείας μέσα στο νοσοκομειακό περιβάλλον αποτελούν κρίκους μίας ισχυρής αλυσίδας προστασίας των ασθενών. Μπορείτε να γίνετε κι εσείς ενεργό μέλος αυτής αλυσίδας και να μεταδώσετε τη γνώση και της σημασίας της Υγιεινής των Χεριών για την ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ στους συναδέλφους σας και στον εργασιακό σας χώρο.

Είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε περαιτέρω διευκρίνηση

Φλώρα Κοντοπίδου
Υπεύθυνη Γραφείου Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και Μικροβιακής Αντοχής